Tháng 8/2026: Hàng loạt quy định mới về đất đai chính thức có hiệu lực

03/08/2026 ,17:25
Trong tháng 8/2026, nhiều quy định mới về đất đai và xử phạt vi phạm hành chính sẽ chính thức được áp dụng, tác động trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp và các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực bất động sản. Đáng chú ý là việc tăng mạnh thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp xã, bổ sung các trường hợp không bị xử phạt khi không đăng ký biến động đất đai và siết chặt quản lý hoạt động đo đạc, bản đồ.

Chủ tịch UBND cấp xã được phạt vi phạm đất đai đến 250 triệu đồng

Theo Nghị định 281/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ 31/8/2026, Chính phủ đã sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định 123/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai.

Điểm nổi bật nhất là Chủ tịch UBND cấp xã được nâng thẩm quyền xử phạt từ mức tối đa 5 triệu đồng lên 250 triệu đồng, tương đương tăng gấp 50 lần so với trước đây.

Ngoài việc phạt cảnh cáo và phạt tiền, Chủ tịch UBND cấp xã còn có quyền đình chỉ hoạt động dịch vụ tư vấn trong thời hạn đến 3 tháng và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định. Việc mở rộng thẩm quyền này được kỳ vọng sẽ giúp xử lý nhanh các vi phạm về đất đai ngay tại địa phương, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Bổ sung trường hợp không bị xử phạt khi không đăng ký biến động đất đai

Một nội dung đáng chú ý khác của Nghị định 281 là bổ sung trường hợp không bị xử phạt đối với hành vi không đăng ký biến động đất đai.

Theo quy định hiện hành, người không thực hiện đăng ký biến động đất đai trong các trường hợp bắt buộc sẽ bị xử phạt từ 2 - 3 triệu đồng. Tuy nhiên, kể từ ngày 31/8/2026, quy định này sẽ không áp dụng đối với trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất theo Điều 127 Luật Đất đai.

Bên cạnh đó, nghị định cũng quy định nguyên tắc chuyển tiếp. Những trường hợp đã lập biên bản vi phạm trước ngày 31/8/2026 nhưng chưa ban hành quyết định xử phạt sẽ không bị xử phạt theo quy định mới. Đối với các quyết định xử phạt đã ban hành từ ngày 31/1/2026 đến trước ngày 31/8/2026 nhưng chưa thi hành thì cũng sẽ không tiếp tục thực hiện.

Bổ sung 4 biện pháp khắc phục hậu quả đối với vi phạm đất đai

Nghị định 281 còn bổ sung thêm 4 biện pháp khắc phục hậu quả nhằm tăng tính răn đe đối với các hành vi vi phạm pháp luật về đất đai.

Theo đó, người vi phạm có thể bị buộc:

  • Khôi phục hiện trạng ban đầu của thửa đất trước khi xảy ra vi phạm.
  • Khôi phục trạng thái ban đầu của mốc địa giới hành chính.
  • Thực hiện đầy đủ các thủ tục hành chính về đất đai theo quy định.
  • Nộp lại toàn bộ giấy tờ giả, giấy tờ bị tẩy xóa hoặc chỉnh sửa sai lệch nội dung đã sử dụng.

Các biện pháp này góp phần đảm bảo tính minh bạch, tăng hiệu quả quản lý và hạn chế các hành vi gian lận trong lĩnh vực đất đai.

Hoạt động đo đạc, bản đồ không phép có thể bị phạt đến 50 triệu đồng

Ngoài các quy định về đất đai, từ 15/8/2026, Nghị định 228/2026/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 18/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đo đạc và bản đồ cũng bắt đầu có hiệu lực.

Theo quy định mới:

  • Phạt từ 5 - 10 triệu đồng đối với hành vi tẩy xóa, sửa chữa chứng chỉ hành nghề hoặc hành nghề không đúng nội dung được cấp.
  • Phạt từ 10 - 20 triệu đồng đối với trường hợp hành nghề không có chứng chỉ, hành nghề khi bị thu hồi chứng chỉ hoặc không duy trì đủ điều kiện hoạt động.
  • Phạt từ 20 - 30 triệu đồng đối với hành vi hoạt động sai nội dung giấy phép, sửa chữa giấy phép hoặc tiếp tục hoạt động khi giấy phép đã hết hạn.
  • Mức phạt cao nhất từ 40 - 50 triệu đồng áp dụng đối với tổ chức, cá nhân hoạt động đo đạc và bản đồ không có giấy phép hoặc tiếp tục hoạt động trong thời gian bị buộc nộp lại giấy phép.

Kết luận

Việc hàng loạt quy định mới về đất đai trong tháng 8/2026 có hiệu lực cho thấy xu hướng tăng cường quản lý, nâng cao tính minh bạch và siết chặt xử lý các hành vi vi phạm trong lĩnh vực đất đai, đo đạc và bản đồ. Người dân, doanh nghiệp và các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực bất động sản cần chủ động cập nhật các quy định mới để đảm bảo tuân thủ pháp luật, tránh các rủi ro và mức xử phạt không đáng có.

inhadat.net